คุณป้าสมศรี (นามสมมติ) เป็นเกษตรกรผู้ปลูกกล้วยน้ำว้าในจังหวัด เดิมขายกล้วยสดให้พ่อค้าในตลาดท้องถิ่นเป็นหลัก
ในช่วงที่ผลผลิตออกพร้อมกันจำนวนมาก ราคากล้วยตกต่ำ ทำให้มีรายได้เฉลี่ยเพียงประมาณ 500 บาทต่อวัน บางครั้งขายไม่หมด ต้องปล่อยให้สุกเสียหายหรือขายในราคาต่ำกว่าต้นทุน
คุณป้าสมศรีมองหาวิธีเพิ่มมูลค่าผลผลิตและลดการสูญเสียหลังการเก็บเกี่ยว
หลังจากศึกษาการแปรรูปผลผลิตทางการเกษตร คุณป้าสมศรีตัดสินใจเริ่มผลิตกล้วยตาก โดยใช้ตู้อบแห้งพลังงานแสงอาทิตย์และไฟฟ้า F1Solar
เหตุผลที่เลือกใช้ตู้อบ คือ
- ไม่ต้องกังวลเรื่องฝนตก
- ลดปัญหาฝุ่นและแมลง
- ควบคุมคุณภาพสินค้าได้สม่ำเสมอ
- สามารถผลิตได้ตลอดทั้งปี
วิธีการสร้างมูลค่าเพิ่ม
เดิมกล้วยน้ำว้าสุก 100 กิโลกรัม ขายเป็นผลสดได้มูลค่าประมาณ 1,500-2,000 บาท
เมื่อแปรรูปเป็นกล้วยตาก สามารถบรรจุขายในแพ็กขนาดต่าง ๆ และจำหน่ายผ่าน
- ตลาดชุมชน
- ร้านของฝาก OTOP
- TikTok Shop
- ลูกค้าประจำในพื้นที่
ทำให้มูลค่าต่อกิโลกรัมเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ
ผลลัพธ์หลังเริ่มทำกล้วยตาก
ภายในไม่กี่เดือนหลังเริ่มแปรรูปสินค้า
รายได้เฉลี่ยต่อวันเพิ่มจากประมาณ 500 บาท เป็นประมาณ 2,000 บาทต่อวัน
ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น ได้แก่
- เพิ่มมูลค่าผลผลิตจากสวนของตนเอง
- ลดปัญหากล้วยสุกล้นตลาด
- มีสินค้าเก็บขายได้ตลอดปี
- สร้างแบรนด์สินค้าในชุมชน
- มีรายได้ที่มั่นคงมากขึ้น
สิ่งที่สร้างความแตกต่างไม่ใช่การปลูกกล้วยเพิ่ม แต่เป็นการเพิ่มมูลค่าให้ผลผลิตเดิม
การแปรรูปกล้วยสดให้เป็นกล้วยตาก ช่วยเปลี่ยนสินค้าทางการเกษตรที่มีอายุสั้น ให้กลายเป็นสินค้าที่เก็บได้นาน ขายได้ในราคาสูงขึ้น และเข้าถึงลูกค้าได้หลากหลายช่องทาง
สำหรับเกษตรกรหรือผู้ที่กำลังมองหาอาชีพเสริม การเริ่มต้นทำกล้วยตากถือเป็นอีกหนึ่งแนวทางที่น่าสนใจในการสร้างรายได้จากผลผลิตทางการเกษตร